ንገዛ ዝኸውን ንከባቢ ዝምችእ ፍርያት ጽሬት ክመጽእ ከሎ፡ ቀዳሞት ኣብ ኣእምሮኻ ዝመጹ ነገራት ምናልባት ጻዕዳ ቪነጋርን ሶዳን ክኾኑ ይኽእሉ። ንሕና ግን ኣብዞም ክልተ ጥራይ ዝተሓጽረ ኣይኮናን፤ ብሓቂ ክርአ ከሎ፡ ካልኦት ንከባቢ ዝምችኡ ፍርያት ጽሬት ኣለዉ፡ ኣብ ከባቢ ገዛ ሰፊሕ ኣጠቓቕማ ዘለዎምን ኣብ ገለ ኣጋጣሚታት እውን ዝሓሸ ስራሕ ዝሰርሑን እዮም።
እቲ “ሲትሪክ ኣሲድ” ዝበሃል ቀጠልያ መጽረዪ ኣብ መጀመርታ ቁሩብ ቅሳነት ክስእነካ ይኽእል እዩ። ግን ንዘመናት ዝጸንሐ ህቡብ ኣሲዳዊ ጽሬት ገዛ እዩ- ንመጀመርያ ግዜ ካብ ጽማቝ ለሚን ኣብ መወዳእታ 1700ታት ዝተነጸለ። ስለዚ ሲትሪክ ኣሲድ ብኸመይ ይጽርዮ? ካብኡ ዝበለጸ ረብሓ ንኽትረኽቡ ዝሕግዙ ሸውዓተ ሜላታት ጽሬት ገዛ ኣኽቢብና ኣለና።
ቅድሚ ናብ ኣጠቓቕማ ሲትሪክ ኣሲድ ምጥላቕና፡ መጀመርታ እንታይ ምዃኑ ክንርዳእ ይግባእ። እዚ ካብ ፍረታት ሲትረስ ዝመጽእ ዱቄት፡ ከም ስሩዕ ሲትሪክ ኣሲድ ናይ ምጽራይ ባህርያት ኣለዎ፡ እንተኾነ ግን ዝያዳ ውጽኢታዊ እዩ። ኣሲዳዊ ስለዝኾነ፡ ንኖራ ብቐሊሉ ንምእላይ ዝሕግዝ ኮይኑ፡ ናይ ምብጫው ውጽኢት እውን ኣለዎ። ብሓቂ ክርአ ከሎ፡ መብዛሕትኡ ግዜ ከም ኣማራጺ ናይ ድስቲልድ ጻዕዳ ቪነጋር ይምከር።
ኣብ መንጎ ክልቲኦም ግን ፍልልያት ኣሎ። ኣብ ሮያል ሶሳይቲ ኦፍ ኬሚስትሪ ኣተሓባባሪት ትምህርቲ ዶክተር ጆኣና ባክሊ፡ "ሲትሪክ ኣሲድን ቪነጋርን ክልቲኦም ኣብ ብዙሓት ጽሬት ገዛውቲ ንጡፋት ቀመማት እዮም፡ ክልቲኦም ድማ ውጽኢታውያን እዮም። ቪነጋር ካብ 2 ክሳብ 3 ፒኤች ስለዘለዎ ሓያል ኣሲድ ይገብሮ - ፒኤች ብዝተሓተ መጠን ዝያዳ ኣሲዳዊ ይኸውን።ሲትሪክ ኣሲድ (ከምቲ ኣብ ፍረታት ሲትረስ ዝርከብ) ቁሩብ ዝለዓለ ፒኤች ኣለዎ፡ ከምኡ ቁሩብ ዝወሓደ ኣሲድ ከም ውጽኢቱ ድማ፡ ንረቂቕ ገጽ ናይ ምጉዳእ ቁሩብ ዝተሓተ ሓደጋ ኣለዎ፡ ከምኡ’ውን ከም ድኳን ዓሳን ቺፕስን ዘይኮነስ፡ ካብ ገዛኻ ፍሩይ ጨና ሒዝካ ናይ ምውጻእ ተወሳኺ ቦነስ ኣለዎ!”
ይኹን እምበር ሲትሪክ ኣሲድ ሕጂ’ውን ንጥረ ነገር ምብስባስ ስለዝኾነ ንኹሉ ገጽታታት ዝምችእ ኣይኮነን። ልክዕ ከምቲ ብቪነጋር ፈጺሞም ክጽረጉ ዘይብሎም 7 ቦታታት ዘለዉ፡ ሲትሪክ ኣሲድ ንተፈጥሮኣዊ እምኒ፡ ንመሬት ዕንጨይቲን ንመሬትን ዝምችእ ኣይኮነን። ኣሉሚንየም እውን ኣይምችእን እዩ።
ሲትሪክ ኣሲድ ኣብ ርእሲ ምጽራይ ገዛ፡ ኣብ ምብሳል፡ ከም መቐመጢ፡ ከምኡ’ውን ንመግቢ ንምዕቃብ ክውዕል ይኽእል። ይኹን እምበር፡ እቲ ዝመረጽካዮ ምልክት ንመብሰሊ ዚምችእ ምዃኑ ወትሩ ኣቐዲምካ መርምር። ድሪ-ፓክ ህቡብ ምልክት ኮይኑ፡ እዚ መዐሸጊ ግን “ንመግቢ ውሑስ” ስለዘይኮነ፡ ንጽሬት ጥራይ ክውዕል ኣለዎ።
ሲትሪክ ኣሲድ ንኣጠቓቕማ ብተዛማዲ ውሑስ እኳ እንተኾነ፡ ቆርበትካ ንምክልኻል ብእኡ ክትጽርዮ ከለኻ ጓንቲ ክትገብር ይምከር። ብተወሳኺ ሲትሪክ ኣሲድ ንኸይትትንፍስ ናይ ድሕነት መነጽርን መሸፈኒ ኣፍን ኣፍንጫን ክትገብር ኣለካ።
ከምቲ ዝተቐልቀለ ጻዕዳ ቪነጋር፡ ሲትሪክ ኣሲድ ብምቕልቃል፡ ነቲ ገጽ ጽሩይ ክትገብሮ ትኽእል ኢኻ። ብቐሊሉ 2.5 ማንካ ሲትሪክ ኣሲድ ምስ 500 ሚሊ ሊትር ውዑይ ማይ ኣብ ባዶ ጥርሙዝ ረሳሕ ፈሳሲ ምሕዋስ፣ ጽቡቕ ጌርካ ነቕንቕ፣ ነቲ ዝረኸብካዮ ምትሕውዋስ ተጠቒምካ ኣብ መላእ ገዛኻ ላሚነት ዘለዎ መሬት፣ ፕላስቲክን ሓጺንን ዝስራሕ ቆጸራታት ምብራዝ።
እዚ ካስቲክ ፍታሕ ምዃኑ ኣስተውዕሉ፣ ስለዚ ኣብ ተፈጥሮኣዊ እምኒ ወይ ዕንጨይቲ ኣይትጠቐመሉ።
ቪነጋር ፍሉጥ መውጽኢ ቆርበት ኮይኑ፡ ሲትሪክ ኣሲድ ግን ልክዕ ከምኡ ውጽኢታዊ እዩ። መጀመርታ ነቲ ድስቲ ፍርቂ ማይ ምልኣዮ እሞ ነቲ ሙቐት ወልዕዎ። እቲ ማይ ቅድሚ ምፍላሑ ሓይሊ ኣጥፍእ፤ እቲ ዕላማ እቲ ማይ ውዑይ ምግባር እዩ።
ነቲ ድስቲ ኣውጽእዎ፣ ብጥንቃቐ 2 ማንካ ሲትሪክ ኣሲድ ኣብቲ ምትሕውዋስ ወሲኽና ን15-20 ደቓይቕ ንኽሰርሕ ግደፎ (ኣብዚ ግዜ እዚ ዝኾነ ሰብ ከይጥቀመሉ ኖት ምግዳፍኩም ኣረጋግጹ!)። ነቲ ፍታሕ ኣፍሲስካ ሓድሽ ክፋል ማይ ኣፍሊሕካ ኩሉ ኣሰር ንምእላይ።
ጸለምትኻ ቁሩብ ግራጭ ዝመስል እንተኾይኑን ኣብ ኢድካ ዝኾነ ለሚን እንተዘይብልካን፡ ሲትሪክ ኣሲድ እውን ክሕግዘካ ይኽእል እዩ። ብቐሊሉ ሰለስተ ማንካ ሲትሪክ ኣሲድ ምስ ኣስታት ኣርባዕተ ሊትሮ ውዑይ ማይ ሓዊስካ ክሳብ ዝፈስስ ንቕልቅሎ። ድሕሪኡ ነቲ ክዳን ንሓደ ለይቲ ምጥላቕ እሞ ንጽባሒቱ ብማሽን ምሕጻብ። እዚ ንዝኾነ ርስሓት ቅድመ-ሕክምና እውን ክሕግዝ እዩ።
ንመሸፈኒን ዕንበባን ዝቃላዕ ንብረት ብርጭቆ ንምምላስ ሲትሪክ ኣሲድ ምጥቃም። ብቐሊሉ ሲትሪክ ኣሲድ ኣብቲ ናይ ዲተርጀንት ክፍሊ ናይ መሕጸቢ ሳእኒኻ ንጸግ እሞ ብዘይ ዲተርጀንት ንቡር ዑደት ኣካይድ፣ ነቲ ብርጭቆ ኣብቲ ላዕለዋይ መቐመጢ ኣቐምጦ። ምስ ወዳእካዮ፡ ንብረት ብርጭቆኻ ናብቲ ናይ መጀመርታ ቅርጹ ክምለስ እዩ፡ እዚ ድማ ኣብ ተመሳሳሊ እዋን ንመሕጸቢ ሳእኒኻ ቆርበት ናይ ምእላይ ተወሳኺ ረብሓ ኣለዎ።
ካብ ሽቓቕካ ዝተሓብአ ኖራ ንምእላይ፡ ኣብቲ ሳእኒ ባልጃ ውዑይ ማይ ኣፍሲስካ ኩባያ ሲትሪክ ኣሲድ ጥራይ ምውሳኽ። ንጽባሒቱ ቅድሚ ምሕጻብካ እንተወሓደ ንሓደ ሰዓት (ንሓደ ለይቲ ዝበለጸ እዩ) ክፈስስን ክሰርሕን ግበሮ።
መስትያትካን መስኮትካን ብጻዕዳ ቪነጋር ሓድሽ ክመስል ግበሮ፣ ግን ከኣ ብዘይ ጨና! በቃ ከምቲ ኣብ ላዕሊ ዝተገልጸ ነቲ ናይ ገጽ መጽረዪ ኣዳልዎ፣ ኣብ መስትያትካን መስኮትካን ንጸግዮ፣ ድሕሪኡ ብማይክሮፋይበር ብርጭቆ ጨርቂ ብክቢ ምንቅስቓስ ካብ ላዕሊ ክሳብ ታሕቲ ምድራዝ። ኖራ ንምእላይ ኣጸጋሚ እንተኾይኑ፡ ቅድሚ ምድራዝና ንገለ ደቓይቕ ኮፍ ክብል ግበሮ።
ለሚን ማይክሮዌቭካ ንምጽራይ ዝሕግዝ ህቡብ መገዲ ኮይኑ፡ ሲትሪክ ኣሲድ ግን ልክዕ ከምኡ ይሰርሕ! ኣብ ማይክሮዌቭ ውሑስ ሳእኒ 2 ማንካ ሲትሪክ ኣሲድ ምስ 500 ሚሊ ሊትር ውዑይ ማይ ምሕዋስ ይከኣል። ምሉእ ብምሉእ ክሳብ ዝፈስስ ንቕልቅሎ፣ ድሕሪኡ ኣብ ማይክሮዌቭ ኣብ ውሽጢ ስቲም ክሳብ ዝረአ ምውዓይ። ማዕጾ ማይክሮዌቭ ዓጽዩ ን5-10 ደቓይቕ ንገድፎ። እቲ ፍታሕ ምስ ዝዘሓለ፡ ዝኾነ ዝተረፈ ፍታሕ ብልስሉስ ጨርቂ ደርዝዮ። እቲ ፍታሕ እኹል ምስ ዝዘሓለ፡ ማይክሮዌቭካ ንምድራዝ እውን ክትጥቀመሉ ትኽእል ኢኻ።
ጽቡቕ ምሕደራ ገዛ ኣብ ዝተፈላለዩ መደባት ዕዳጋ ምትሕብባር ይሳተፍ፣ እዚ ማለት ድማ ​​ብመንገዲ ናብ መርበባት ቸርችታት ዝወስድ መላግቦታትና ኣቢልና ብኤዲቶርያል ዝተመርጹ ፍርያት ዝተዓደጉ ኮሚሽን ክንረክብ ንኽእል ኢና።
©2025 Hearst UK ንግዳዊ ስም ናይ National Magazine Company Ltd, 30 Panton Street, Leicester Square, London SW1Y 4AJ እዩ። ኣብ ዓዲ እንግሊዝ ተመዝጊቡ። ኩሉ መሰላት ዝተሓለወ እዩ።